Đôi điều về nền giáo dục Singapore

Nền giáo dục Singapore

Phần 1 – Giới thiệu chung

Du học singapore
Du học singapore

Thực ra thì mình cũng chỉ có một chút ít kinh nghiệm về việc học tập tại Singapore nhưng cũng muốn chia sẻ để những ai hoàn toàn chưa biết gì có khái niệm sơ khởi khi cần có quyết định về việc học hành cho bản thân cũng như cho con cái. Nếu ai có thấy sai hay thiếu sót gì vui lòng sửa chữa và bổ sung giúp.

Singapore có khoảng 75% dân số là người Hoa, 99,99% trong số này nói tiếng Hoa. Chắc bạn cũng ngạc nhiên là tại sao còn một số nhỏ người Hoa sao không nói tiếng Hoa. Vâng, nhiều đứa trẻ hoàn toàn không biết nói tiếng Hoa mặc dù hệ thống giáo dục xem Hoa ngữ (mother tongue) như là ngôn ngữ bắt buộc với người dân tộc Hoa. Những đứa trẻ này có giấy phép đặc biệt của bộ giáo dục (MOE) để không phải học tiếng Hoa.

Tuy nhiên, tại trường học, tiếng Anh mới là ngôn ngữ chính và tất cả các học sinh dù là dân tộc nào đi nữa cũng đều phải học và thi môn tiếng Anh.

Hệ thống giáo dục chung

Tại Singapore cũng chia trường học ra làm 2 hệ thống rõ ràng: Công lập và ngoài công lập. Ngoài công lập có các trường quốc tế và tư thục. Các trường có danh tiếng là các trường được MOE cấp giấy chứng nhận EduTrust. (Xem thêm: EduTrust trong hệ thống giáo Singapore)

Không giống tại Việt Nam, các trường công hay tư đều học chung một bộ sách giáo khoa của bộ giáo dục. Bên Singapore công lập và ngoài công lập học 2 chương trình hoàn toàn khác biệt và ở một trình độ khác hẳn.

Các trường ngoài công lập học theo chương trình Cambridge IGCSE (International General Certificate of Secondary Education). Đây là chương trình của Cambridge dành cho học sinh mà ngôn ngữ tiếng Anh klhông phải là ngôn ngữ chính. Có khoảng 120 nước đào tạo chương trình này.

Hệ thống trường công lập sẽ học theo chương trình Cambridge GCSE (General Certificate of Secondary Education). Nhưng tại Singapore được đặt tên là GCE (General Certificate of Education) vì có một số thay đổi trong môn học cũng như chương trình này không phải chỉ dành cho hệ trung học cơ sở nên không có chữ secondary. Chương trình giáo dục GCSE hay GCE chỉ được dạy hoàn toàn và chính thức tại 2 nước Anh và Singapore. Hệ thống trường công lập chính là xương sống tạo nên danh tiếng cho nền giáo dục Singapore. Chính vì vậy, trong phạm vi bài viết này mình chỉ đề cập đến giáo dục trong hệ thống công lập tại Singapore.

Hệ thống giáo dục công lập

  • Trường tiểu học (Primary): Từ lớp 1 đến lớp 6
  • Trường trung học (Secondary): Từ trung học 1 đến 4 (hoặc từ 1 – 5)
  • Dự bị đại học (JC – Junior College): JC1 và JC2
  • Poly (Polytechnic): Chắc tương tự cao đẳng nghề tại Việt Nam
  • ITE (Institute of Technical Education): Tương tự trung cấp nghề
  • Đại học: Thời gian học tùy vào từng ngành học

Đáng chú ý nhất là bậc trung học được chia ra làm 4 loại gồm: Special, Express, Normal (Academic), or Normal (Technical). Trong đó, hệ Special và Express học 4 năm và thi O Level (L1R5: First language plus the relevant 5 subjects). Tuy nhiên, đối với 2 hệ Normal còn lại, nếu học 4 năm thì chỉ thi N Level (L1R4: Chỉ có 4 môn ngoài ngôn ngữ). Trường hợp học sinh muốn thì O Level thì phải học thêm 1 năm nữa. Tùy vào số điểm thì L1R5 mà học sinh sẽ vào JC hay vào Poly. Cũng như hệ Normal thi L1R4 tùy số điểm mà sẽ vào Poly hay ITE. Du học sinh đến từ nước không nói 1 trong các tiếng sau thì không phải học môn High Mother Tongue (HMT). Đó là các tiếng: Trung Quốc, Mã Lai, Tamil. Nhưng đó cũng là một phần thiệt thòi do các học sinh học HMT nếu vượt qua kỳ thi sẽ được trừ 2 điểm. Không chỉ HMT mà cả môn hoạt động ngoại khóa CCAs (Co-Curricular Activities) cũng được trừ 2 điểm. Những năm trước 2015, du học sinh Việt Nam thường sang Singapore vào Secondary 2 (sec 2) hoặc 3 đến khi thi O Level sẽ được trừ 1 điểm CCAs (Học từ Sec 1 sẽ được trừ 2 điểm). Trong năm nay MOE đã đổi mới phương thức tính điểm và các học sinh không học ngay từ sec 1 sẽ không được trừ điểm nào.

Hệ thống tính điểm

Không giống Việt Nam hay bên Mỹ, Hệ thống tính điểm của Singapore chỉ từ 1 đến 9. Học càng giỏi, điềm càng thấp. Cụ thể số điểm được tính như sau:

A1/A2: Xuất sắc
B3/B4: Giỏi
C5/C6: Đạt
D7: Rớt tốt nghiệp nhưng đạt chứng chỉ O Level
E8/F9: Rớt

Như vậy, với học sinh xuất sắc thì sẽ đạt số điểm tối đa là 6 điểm (6 môn đạt A1 gồm một môn ngôn ngữ – L1 – và 5 môn khác R5). Năm trước (2014), điểm thi O Level để được nhận vào JC là từ 3 đến 20 điểm. Có thể bạn đang thắc mắc số điểm tối đa là 6, JC tuyển 3 điểm thì làm sao? Đó là những trường hợp được trừ 2 điểm HMT và thêm 2 điểm CCAs. Ngoài ra có những trường hợp đặc biệt còn được trừ thêm 2 điểm leadership (vì dụ như chủ tịch hội đồng học sinh được trừ 2 điểm này). Do vậy học sinh có thể đạt số điểm tối đa là 0 điểm.

Với cách tính điểm như trên, việc vào JC là vô cùng khó khăn vì số điểm bạn cần tối thiểu cho 6 môn là B3 (trong đó có ít nhất một môn A2). Nếu bạn không đạt được số điểm đó, bạn chỉ có thể hướng theo con đường Poly hay ITE.

Singapore cũng giống như Việt Nam, chính phủ không khuyến khích học sinh vào đại học nhiều vì họ cần lực lượng lao động thạo nghề. Tuy nhiên, họ khác Việt Nam ở chỗ họ không chỉ nói mà đưa ra các biện pháp cụ thể và sử dụng cách tính điểm làm rào cản phần lớn học sinh vào đại học.

Trung bình các năm, chỉ khoảng 30% số học sinh Secondary vào JC, số còn lại đi Poly, ITE… dựa vào đó có thể thấy lượng học sinh vào đại học (công lập) có thể còn dưới 30% vì thường thì chỉ học sinh học tại JC mới vào đại học. Đối với học sinh Poly, các trường rất hạn chế tuyển ngoại trừ một vài cá nhân có thành tích vô cùng xuất sắc.

Phần 2 – Học tập tại Singapore khó hay dễ
Phần 3 – Học sinh Việt Nam sang Singapore học tập ở hình thức nào
Phần 4 – Chọn lựa của bạn